Otwórz wybór językaOpen language selection Polski Menu Wyszukaj
PODARUJ

Zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS)

Zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS)

Zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS) to zagrażający życiu stan, w którym płuca nie mogą pracować prawidłowo. Spowodowany jest urazem ściany naczyń włosowatych z powodu choroby lub obrażeń fizycznych. Sprawia to, że ściana przecieka, co prowadzi do nagromadzenia płynu i ostatecznie zapadnięcia się pęcherzyków powietrznych, co sprawia, że płuca tracą zdolność wymiany tlenu i dwutlenku węgla.   

Ostra niewydolność oddechowa (ARF) to termin stosowany często zamiennie z ADS, ale jest to definicja szersza i dotyczy niewydolności płuc z każdej przyczyny, np. z powodu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). 

  • Objawy

    Samoistne wystąpienie ARDS jest bardzo mało prawdopodobne, a jego pojawienie się wynika zazwyczaj z innego stanu chorobowego lub poważnego wypadku lub urazu. Dzięki temu jest bardzo prawdopodobne, że osoby, u których wystąpi ARDS są już hospitalizowane. Objawy wskazujące na wystąpienie ARDS to duszność oraz sine koniuszki palców lub usta.

  • Przyczyny

    Istnieją dwa typy zdarzeń, które mogą spowodować ARDS; bezpośredni uraz płuc i pośredni uraz innych części ciała. 

    Przyczyny bezpośrednie

    • Zapalenie płuc
    • Przemieszczenie treści żołądkowej do płuc (aspiracja treści żołądkowej)
    • Stan bliski utonięciu
    • Ciężki uraz płuc
    • Wdychanie dymu i toksycznych gazów
    • Zator tłuszczowy – stan, kiedy tłuszcz z organizmu znajdzie się w układzie oddechowym 

    Przyczyny pośrednie

    • Uogólniony obrzęk spowodowany nadmierną reakcją układu odpornościowego (znany jako ciężka sepsa)
    • Wstrząs
    • Wielokrotne transfuzje krwi
    • Zapalenie trzustki
    • Krzepnięcie krwi
    • Przedawkowanie leku
  • Diagnostyka i leczenie

    Lekarze diagnozują ARDS na podstawie wielu kryteriów, w tym: wystąpienie w okresie tygodnia od urazu lub nasilenia objawów ze strony płuc, badanie RTG klatki piersiowej wykazujące płyn w płucach i niewydolność płuc bez znanej przyczyny, takiej jak niewydolność serca. 

    Stan ten można leczyć wieloma metodami: 

    • Wentylacja mechaniczna, która pomaga płucom oddychać sztucznie po tym jak przestały pracować  
    • Kontrola bilansu płynów, ograniczenie podaży płynów lub podanie dodatkowych ilości płynów (w zależności od potrzeb pacjenta)
    • Strategie, które wykorzystują układ oddechowy do uzyskania dostępu do płuca po urazie mogą być korzystne, jednakże istnieje niewiele badań potwierdzających skuteczność tego typu terapii 
    • Techniki i urządzenia obejmujące pobranie krwi od pacjenta i wzbogacenie jej w tlen lub usunięcie dwutlenku węgla, aby wspomóc płuca i serce [znane jako pozaustrojowe utlenowanie krwi (ECMO)]
    • Przydatne mogą być także takie środki wspomagające jak ułożenie pacjenta na brzuchu i wsparcie żywieniowe

    Jak dotąd nie opracowano skutecznego leczenia farmakologicznego ARDS.

    ARDS może spowodować zgon w wyniku niewydolności wielonarządowej. Prawdopodobieństwo zgonu z powodu ARDS jest największe u osób w podeszłym wieku i ludzi z innymi chorobami. 

  • Obciążenie

    • W zależności od lokalizacji i sposobu powiadamiania ARDS występuje u 10–58 osób na 100 000
    • 7,1% osób na oddziałach OIOM ma ARDS. Liczba ta wzrasta do 12,5% u pacjentów przebywających na oddziale OIOM dłużej niż 24 godziny
    • Współczynnik umieralności waha się od 27% do 45% osób z ARDS
    • Młodzi pacjenci z ARDS po urazie to grupa, w której pełne wyzdrowienie po ARDS w ciągu 6–12 miesięcy jest najbardziej prawdopodobne

     

  • Bieżące i przyszłe potrzeby

    • Potrzebne są badanie naukowe zmierzające do opracowania metod farmakoterapii
    • Niezbędne są strategie zmierzające do naprawy i regeneracji części płuc, które uległy urazowi 
    • Należy poszukać ulepszeń w terapii pacjentów z ARDS pod względem technik wentylacji 
    • Potrzebne są dalsze badania naukowe dotyczące nowych technik i narzędzi diagnostycznych
    • Niezbędne są ulepszenia dotyczące często wykonywanych czynności i standardów wśród pielęgniarek, fizjoterapeutów i lekarzy na oddziałach OIOM